شرح : برخى از حشويه معتقدند كه خداوند كودكان مشركان را شكنجه مىكند . اشاعره [ بنابر مبانى خود ] بايد اين امر را جايز و روا بدانند ، [ چون منكر حسن و قبح عقلى هستند و هر كارى را كه خداوند انجام دهد ، خوب مىدانند . ] عدليه ، همگى [ اعم از شيعه و معتزله ] ، اين امر را منع كرده‌اند . دليل بر ممنوع بودن شكنجهء كودكان مشركان آن است كه اين كار ، به حكم عقل ، قبيح است ، و لذا از خداوند سر نمىزند . [ آنان كه شكنجهء كودكان مشركان را جايز مىشمارند ] ، به چند دليل تمسك جسته‌اند : دليل نخست : سخن حضرت نوح عليه السّلام كه گفت : [ « پروردگارا هيچ يك از كافران را بر روى زمين باقى مگذار ، چراكه اگر آنان را باقى بگذارى بندگانت را گمراه مىكنند و ] جز فاجر و كافر به دنيا نمىآورند . » ( نوح / 26 و 27 ) . [ صورت استدلال چنين است : با استناد به سخن حضرت نوح ، فرزند كافر ، فاجر و كافر است . از طرفى ، به اجماع مسلمانان و دلالت آيات قرآن ، هر فاجر و كافرى در آتش دوزخ شكنجه خواهد شد . در نتيجه فرزند كافر در آتش دوزخ شكنجه خواهد شد . ] پاسخ : سخن حضرت نوح به نحو مجاز است [ و معناى تحت اللفظى آن مراد نيست . ] تقدير اين كلام آن است كه « كافران كسانى را به دنيا مىآورند كه بعدها كافر خواهند شد » ، نه آن‌كه در همان هنگام ولادت كافر باشند . دليل دوم : ما فرزند كافر را ، به خاطر كفر پدرش ، به بندگى و خدمت مىگيريم ، و از اين طريق ، رنج و عقوبتى را بر وى وارد مىسازيم ؛ [ و شارع به ما اجازهء چنين كارى داده است . ] پس اين كار قبيح نيست ، [ چون در شرع اسلام امر قبيح جايز شمرده نمىشود . ] پاسخ : به خدمت درآوردن كودك مشرك عقوبت كودك به شمار نمىرود « 1 » ؛ و

--> ( 1 ) - بلكه به استخدام درآوردن او به صلاح خود اوست ، زيرا زندگى در ميان مسلمانان ، زمينه‌ساز هدايت يافتن او خواهد بود .